English
 
   
Araştırma Makalesi
Fonksiyonel Nörolojik Belirti Bozukluğunda Multidisipliner Tedavi Çerçevesinde Uygulanan Psikoterapiyle İlgili Deneyimler: Nitel Bir Çalışma

Talat DEMİRSÖZ
Türk Psikiyatri Dergisi (2026) 37:38-48
DOI:
10.5080/u27815

[Geri]    [PDF]    [Summary]    [Yazara Mail]
ÖZET

Amaç: Fonksiyonel Nörolojik Belirti Bozukluğu (FNBB), belirgin işlev kaybıyla seyreden, biyolojik, psikolojik ve sosyal süreçlerin etkileşimiyle şekillenen karmaşık bir nöropsikiyatrik durumdur. Klinik alanda giderek daha fazla tanınmasına rağmen, multidisipliner tedavi bağlamında psikoterapiye ilişkin öznel hasta deneyimleri sınırlı biçimde incelenmiştir. Bu çalışmanın amacı, kısa süreli bilişsel davranışçı terapi (BDT) içeren multidisipliner tedavi programına katılan FNBB tanılı hastaların psikoterapi deneyimlerini nitel bir yaklaşımla incelemektir.

Yöntem: Multidisipliner yatarak tedavi programını tamamlamış fonksiyonel hareket bozukluğu tanılı 12 hasta ile yarı yapılandırılmış çevrim içi görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler kelimesi kelimesine çözümlenmiş ve veriler tematik analiz yöntemiyle incelenmiştir.

Bulgular: Terapötik değişim deneyimleri, belirti yükünde azalma, duygusal düzenlemede iyileşme, hastalığa ilişkin bilişsel değerlendirmelerde değişim ve günlük işlevsellikte artış başlıkları altında toplanmıştır. Değişim çoğunlukla terapötik ilişki, bireysel hazır oluş ve bilişsel, davranışsal ve yaşantısal tekniklerin yapılandırılmış kullanımına atfedilmiştir. Bununla birlikte, bazı hastalar belirtilerinin ve duygusal güçlüklerinin sürdüğünü dile getirmiştir.

Sonuç: FNBB’de psikoterapi deneyimleri yalnızca semptomların azalmasıyla sınırlı değildir. Buna eşlik eden kendilerine dair farkındalığın artması, hastalığa ilişkin değerlendirme biçimlerinde değişim ve günlük yaşama yeniden katılım gibi çok boyutlu deneyimler de söz konusudur. Bu bulgular, FNBB’de psikoterapi sürecinde terapötik değişimin nasıl ortaya çıktığına ve hastalar tarafından hangi etmenlere atfedildiğine dair klinik açıdan önemli ipuçları sunmaktadır.

Anahtar Sözcükler: Bilişsel davranışçı terapi; fonksiyonel nörolojik belirti bozukluğu; multidisipliner tedavi; nitel araştırma.

Seres Yazılım