Amaç: Sosyal kırılganlık; azalmış sosyal katılım, izolasyon ve kendi
kendine yeterlilik kaybı ile tanımlanan, yaşlı bireylerde genel kırılganlığın
önemli bir boyutunu temsil etmektedir. Bu çalışmanın amacı, SKÖ’nün
Türkçeye uyarlanmasını sağlamak ve toplumda yaşayan yaşlı bireyler
arasında psikometrik özelliklerini değerlendirmektir.


Yöntem: Çalışmaya 65 yaş ve üzeri 308 katılımcı dâhil edilmiştir.
Demans, aktif malignite, enfeksiyon veya Türkçe iletişimde güçlük
yaşayan bireyler dışlanmıştır. Tüm katılımcılara kapsamlı geriatrik
değerlendirme yapılmış ve demografik verileri ile kronik hastalıkları
kaydedilmiştir. SKÖ, standart çeviri ve geri çeviri prosedürleri izlenerek
Türkçeye uyarlanmış ve anlaşılabilirliği 15 katılımcı üzerinde test
edilmiştir. Ölçeğin iç tutarlılığı, faktör yapısı, değerlendiriciler arası
ve değerlendirici içi güvenilirliği değerlendirilmiştir. Yapı geçerliliği
ise SKÖ puanları ile geriatrik değerlendirme ölçütleri arasındaki
korelasyonlar aracılığıyla incelenmiştir.


Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 74,8±6,2 yıl olup, %49’u
(n=151) kadındı ve %46,4’ü sağlam, %34,1’i prekırılgan, %19,5’i
kırılgan olarak saptandı. Sosyal kırılganlığın kadınlarda, evlilerde ve
haftada en az 1–2 gün 30 dakika egzersiz yapanlarda daha az olduğu
görülmüştür. SKÖ puanları depresyon ve klinik kırılganlıkla pozitif;
bilişsel fonksiyon ve günlük yaşam aktiviteleriyle negatif yönde
korelasyon göstermiştir (p <0,001). Değerlendirici içi ve değerlendiriciler
arası güvenilirlik mükemmel düzeyde (Kappa 0,85–0,90, p<0,001)
saptanmıştır. Cronbach alfa katsayısı 0,655 olarak bulunmuştur. PCA,
ölçeğin toplam varyansın %33,5’ini açıklayan tek faktörlü yapısını
ortaya koymuştur.


Sonuç: SKÖ’nün Türkçe versiyonu, yaşlı bireylerde sosyal kırılganlığı
değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir araç olup, klinik ve araştırma
ortamlarında güvenle kullanılabilir.


Anahtar Sözcükler: Bağımsızlık, engellilik, sosyal izolasyon, yaşlanma,
geriatrik psikiyatri, sağlığın sosyal belirleyicileri, ruh sağlığı