English
 
   
COVID-19 Pandemisinde Korku, Algılanan Tehdit ve Kaygı: Bilişsel Kontrol/Esneklik ve Belirsizliğe Tahammülsüzlüğün Aracılık Rolü

Özge AKGÜL,Betül ÖNDER UZGAN,Melike TETİK,Cansu AYKAÇ
2024 35(1): 24-33
DOI: 10.5080/u27017
[Geri]    [PDF]    [Summary]    [Yazara Mail]
ÖZET

Amaç: Bu çalışmada COVID-19 korkusu, algılanan COVID-19
tehdidi, kaygı, bilişsel kontrol/esneklik ve belirsizliğe tahammülsüzlük
arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca bilişsel
kontrol/esneklik ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün aracı rolü
araştırılmıştır.
Yöntem: 18-55 yaş arası 224 gönüllü çalışmaya dahil edilmiştir.
Tüm katılımcılara bilişsel kontrol ve esneklik ölçeği, belirsizliğe
tahammülsüzlük ölçeği, COVID-19 korkusu ölçeği, algılanan
COVID-19 tehdit formu ve Beck kaygı ölçekleri çevrimiçi bir ortam
aracılığıyla uygulanmıştır. Bu bağlamda verilere, Pearson korelasyon
analizi, lineer regresyon ve aracılık analizleri uygulanmıştır.
Bulgular: Bilişsel kontrol ve esneklik, Belirsizliğe Tahammülsüzlük,
Beck Anksiyete, COVID-19 korkusu, Algılanan COVID-19 Tehdidi
değişkenleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmıştır
(p<0,01). Lineer regresyon analizi; Beck kaygı ölçeği, belirsizliğe
tahammülsüzlük ve bilişsel kontrol/esneklik ölçek puanlarının
COVID-19 korkusunu ve algılanan COVID-19 tehdidini önemli
ölçüde yordadığını göstermiştir (p<0,001). Ayrıca aracılık analizleri
belirsizliğe tahammülsüzlüğün ve bilişsel kontrol/esnekliğin, kaygı ile
algılanan COVID-19 tehdidi arasında aracı faktörler olduğunu ortaya
koymuştur (p<0,01)
Sonuç: COVID-19 korkusu ile tehdit algısı, kaygı, belirsizliğe
tahammülsüzlük ve bilişsel kontrol mekanizmaları arasında ilişki
bulunmaktadır. Bu doğrultuda bireylerin ruh sağlığı iyiliğinin artırılması
açısından bilişsel kontrol/esneklik ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün
etkisinin bireyler üzerinde çalışılabilmesi, pandeminin psikolojik
belirtilerini hafifletecek profesyonel desteğin yanında sunulabilir.
Anahtar Sözcükler: Bilişsel Kontrol, Esneklik, Belirsizliğe
Tahammülsüzlük, Kaygı, Algılanan Tehdit, COVID-19

Seres Yazılım